ปัญหาที่พบบ่อยเมื่อต้องดูแลผู้ป่วยติดเตียง
ปัญหาที่พบบ่อยในการดูแลผู้ป่วยติดเตียง แผลกดทับ ภาวะกลืนลำบาก สุขอนามัย พร้อมแนวทางดูแลให้ผู้ป่วยมีคุณภาพชีวิตที่ดีที่สุด
แนวทางการดูแลผู้ป่วยติดเตียง
การดูแลผู้ป่วยติดเตียง สิ่งสำคัญก็คือการทำความเข้าใจว่าผู้ป่วยที่มีภาวะติดเตียงเป็นอย่างไร ปัญหาอะไรที่พบบ่อยในการดูแลผู้ป่วยติดเตียงบ้าง และควรดูแลผู้ป่วยนอนติดเตียงอย่างไรให้สุขภาพกาย สุขภาพใจ และคุณภาพชีวิตของพวกเขาดีที่สุด วันนี้Nest Nursing Home ศูนย์ดูแลผู้สูงอายุครบวงจร มีแนวทางมาฝากทุกท่าน
ผู้ป่วยติดเตียงคืออะไร ความหมาย เเละการทำความเข้าใจกับภาวะติดเตียง
ผู้ป่วยติดเตียง หมายถึง สภาวะที่ผู้ป่วยนอนเจ็บป่วยแบบเรื้อรังจนร่างกายเสื่อมโทรม ไม่สามารถใช้ชีวิตประจำวันตามปกติได้ อาจช่วยเหลือตัวเองได้น้อยหรือไม่ได้เลย ทำให้ผู้ป่วยต้องนอนอยู่บนเตียงเกือบตลอดเวลา สาเหตุของอาการติดเตียงอาจเกิดได้จากหลายปัจจัย ตั้งแต่ความผิดปกติของระบบประสาทและสมอง การเกิดอุบัติเหตุ การผ่าตัดใหญ่ และโรคประจำตัว ซึ่งการนอนติดเตียงนั้นมีผลข้างเคียงหลายอย่าง ทั้งเป็นแผลกดทับ การติดเชื้อในระบบทางเดินหายใจ การติดเชื้อในระบบขับถ่ายและระบบทางเดินปัสสาวะ บางครั้งอาจรุนแรงถึงขั้นเสียชีวิต ดังนั้นจึงต้องมีการดูแลผู้ป่วยติดเตียงอย่างใกล้ชิดอยู่ตลอด
ความสำคัญของการดูแลผู้ป่วยติดเตียง
การดูแลผู้ป่วยติดเตียงเป็นสิ่งสำคัญในการสร้างคุณภาพชีวิตที่ดีให้กับผู้ที่ต้องนอนป่วยติดเตียง เพราะการดูแลอย่างถูกต้องจะช่วยลดความเสี่ยงในการเกิดแผลกดทับ ลดอาการติดเชื้อ ร่างกายติดขัด ขาดสารอาหาร รวมถึงสร้างสุขอนามัยที่ดีให้กับผู้ป่วย นอกจากนี้การดูแลผู้ป่วยติดเตียงยังช่วยลดอัตราการนำส่งโรงพยาบาล จึงช่วยลดค่าใช้จ่ายในการเคลื่อนย้ายหรือการรักษาผู้ป่วยได้เป็นอย่างดี
ปัญหาที่พบบ่อยในการดูแลผู้ป่วยติดเตียง
1. ปัญหาแผลกดทับ
แผลกดทับคือแผลที่เกิดจากการนอนนาน ๆ จนปุ่มกระดูกขาดเลือดมาเลี้ยงบริเวณผิวหนัง ทำให้เซลล์ตาย กลายเป็นแผล สามารถเกิดขึ้นได้หลายจุดทั่วร่างกาย ระยะแรกจะมีอาการลอกที่ผิวหนัง แต่หากเกิดอาการรุนแรงขึ้นอาจเกิดแผลลอกไปถึงชั้นกล้ามเนื้อและกระดูก เป็นที่มาของอาการติดเชื้อซึ่งอาจรุนแรงถึงขั้นเสียชีวิต
การดูแลผู้ป่วยติดเตียงเพื่อลดความเสี่ยงในการเกิดแผลกดทับนั้น ต้องหมั่นพลิกตัวผู้ป่วยทุก 2 ชั่วโมง นอกจากนี้ต้องเปลี่ยนหรือจัดท่านอนให้ใหม่สลับกันไปทุกครั้ง และระวังไม่ให้ผิวหนังเกิดความเปียกชื้น อาจใช้อุปกรณ์เพื่อช่วยลดแรงกดทับอย่างฟองน้ำ ที่นอนลม หมอนลม เข้ามาช่วยด้วยก็ได้
2. ปัญหาจากการไม่ได้เคลื่อนไหวเป็นเวลานาน
นอกจากการเกิดแผลกดทับแล้ว การไม่ได้เคลื่อนไหวร่างกายเป็นเวลานานอาจทำให้เกิดอาการแทรกซ้อนอย่างอื่นได้ด้วย ไม่ว่าจะเป็นอาการข้อแข็ง ข้อติด และท้องผูก การแก้ไขและลดความเสี่ยงที่อาจเกิดอาการเหล่านี้สามารถทำได้โดยการทำกายภาพบำบัดด้วยท่าทางที่เหมาะสม อาจปรึกษานักกายภาพบำบัดที่มีความรู้ ความเชี่ยวชาญ เพื่อให้ช่วยออกแบบท่ากายภาพที่เหมาะกับอาการและเงื่อนไขสุขภาพของผู้ป่วยร่วมด้วยก็ได้
3. ปัญหาภาวะการกลืนลำบาก
อาการกลืนลำบากเกิดจากความผิดปกติของช่องปากและคอหอย ซึ่งอาจมีสาเหตุมาจากโรคหลอดเลือดสมองและสมองเสื่อม หากผู้ป่วยคนไหนมีภาวะกลืนลำบาก อาจทำให้เกิดอาการสำลักระหว่างกินอาหารจนทำให้ปอดอักเสบ ติดเชื้อ และเศษอาหารอุดตันหลอดลมได้
ผู้ดูแลผู้ป่วยติดเตียงควรปรับเตียงให้มีองศาประมาณ 45 – 90 องศาเวลาผู้ป่วยกินอาหาร ร่วมกับการใช้หมอนทรงตัว นอกจากนี้ต้องปรับลักษณะอาหารให้เหมาะสม โดยเริ่มจากการให้อาหารที่มีลักษณะเหลว เช่น โจ๊ก เพื่อประเมินความสามารถในการกินของผู้ป่วย นอกจากนี้ระหว่างป้อนอาหารไม่ควรใจร้อนแต่ต้องค่อย ๆ ป้อนอย่างระมัดระวังด้วยเพื่อป้องกันการสำลัก ซึ่งเป็นสาเหตุของการติดเชื้อที่ปอดได้
4. ปัญหาเรื่องสุขอนามัย
เมื่อต้องนอนติดเตียง ผู้ป่วยก็เสี่ยงในเรื่องสุขอนามัยและความสะอาดมากขึ้น ดังนั้นจึงมักพบปัญหาเรื่องความสะอาดระหว่างการดูแลผู้ป่วยติดเตียงอยู่เสมอ แนวทางการดูแลที่เหมาะสมก็คือต้องเปลี่ยนสายสวนปัสสาวะทุก 2 – 4 สัปดาห์เพื่อลดโอกาสการติดเชื้อ รวมถึงต้องทำความสะอาดสาย และทำความสะอาดบริเวณขาหนีบให้แห้งเสมอ เพื่อป้องกันการติดเชื้อราจากการอับชื้น หากพบว่าปัสสาวะมีสีขุ่น มีไข้ ต้องรีบน้ำผู้ป่วยส่งโรงพยาบาลทันที
ด้านการดูแลความสะอาดช่องปากเองก็สำคัญเพราะมักพบปัญหาการกลืนลำบากร่วมกับการเกิดปอดอักเสบจากการติดเชื้อเมื่อช่องปากไม่สะอาด วิธีดูแลความสะอาดในช่องปากให้กับผู้ป่วยติดเตียงสามารถทำได้โดยใช้แปรงสีฟันสำหรับผู้สูงอายุ เเละผ้าก๊อซชุบน้ำสะอาดพันนิ้วเพื่อเช็ดฟองยาสีฟันออกให้หมด ทุกครั้งหลังอาหารแต่ละมื้อ
นอกจากนี้การเลือกเครื่องนอนและเสื้อผ้าก็สำคัญไม่แพ้กัน โดยต้องเลือกเสื้อผ้าที่มีเนื้อนุ่ม ซึมซับเหงื่อได้ดี และต้องระบายอากาศได้ดีเพื่อลดความอับชื้นรวมถึงลดโอกาสเสี่ยงการติดเชื้อจากความชื้น ส่วนเครื่องนอนก็ควรมีเนื้อนุ่ม หากต้องปูผ้าปูที่นอนอาจเลือกใช้ผ้าฝ้ายก็เป็นหนึ่งในตัวเลือกที่ดี แต่ทุกวันนี้ก็มีตัวเลือกมากมายที่เหมาะกับผู้ป่วยนอนติดเตียง เช่น เตียงลม หมอนจากหลอดกาแฟ เพื่อลดการเกิดแผลกดทับ เป็นต้น
5. ปัญหาเรื่องสุขภาพจิตใจ
ปัญหาเรื่องสุขภาพจิตใจของผู้ป่วยติดเตียงแต่ละคนก็แตกต่างกันออกไป ส่วนใหญ่มักเป็นความเบื่อหน่ายและความทุกข์ที่ต้องต่อสู้กับอาการของโรค และความรู้สึกน้อยเนื้อต่ำใจที่ไม่สามารถดูแลตัวเองได้ ดังนั้นการดูแลผู้ป่วยติดเตียงจึงต้องเอาใจใส่เรื่องจิตใจเพื่อให้ผู้ป่วยผ่อนคลายด้วย เช่น การหากิจกรรมหรืองานอดิเรกที่ช่วยให้ผู้ป่วยรู้สึกเพลิดเพลิน คลายเครียด และช่วยบรรเทาความเศร้าหมอง อาจปรึกษาจิตแพทย์ร่วมด้วยเพื่อหาแนวทางการดูแลผู้ป่วยที่ดีที่สุด
6. ปัญหาเรื่องสภาพแวดล้อม
ปัญหาสุดท้ายที่มักพบบ่อย ๆ ในการดูแลผู้ป่วยติดเตียงก็คือเรื่องของสภาพแวดล้อม เพราะสภาพแวดล้อมมีส่วนสำคัญอย่างมากในการดูแลผู้ป่วยนอนติดเตียง โดยปัญหาส่วนใหญ่ที่พบก็คือสภาพแวดล้อมในการดูแลผู้ป่วยไม่เหมาะสม เคลื่อนย้ายผู้ป่วยลำบาก หรือสภาพแวดล้อมทำให้การดูแลผู้ป่วยยากขึ้น เป็นต้น
ทางแก้ไขคือต้องหมั่นทำความสะอาดห้องหรือบริเวณที่ใช้เพื่อดูแลผู้ป่วยอยู่เสมอ เปิดหน้าต่างให้อากาศถ่ายเทสะดวก ให้ผู้ป่วยได้รับอากาศบริสุทธิ์และแสงแดดบ้าง ส่วนเรื่องการจัดสถานที่ให้เป็นระเบียบก็ไม่ควรมองข้าม เพราะพื้นที่รอบบริเวณควรสะอาด ไม่มีสิ่งกีดขวาง เพื่อให้สามารถเคลื่อนย้ายผู้ป่วยเมื่อเกิดเหตุฉุกเฉินได้ง่ายที่สุด
อย่างไรก็ตามการดูแลผู้ป่วยติดเตียงนั้นอาจเกิดเหตุฉุกเฉินหรือปัญหาเฉพาะหน้าได้ตลอดเวลา ดังนั้นครอบครัวหรือผู้ดูแลจึงต้องวางแผนการดูแลเอาไว้ล่วงหน้าทั้งในระยะสั้นและระยะยาว หากการดูแลผู้ป่วยที่บ้านไม่เพียงพอ อาจต้องวางแผนใช้บริการศูนย์ดูแลผู้สูงอายุ หรือศูนย์ดูแลผู้ป่วยติดเตียงโดยเฉพาะ เพื่อให้ผู้ป่วยได้รับการดูแลตามโปรแกรมโดยทีมงานมืออาชีพที่มีความรู้และประสบการณ์ ที่จะเข้ามาช่วยบริการ ดูแล และอำนวยความสะดวกให้กับผู้ป่วยและญาติอย่างเต็มรูปแบบ เพื่อให้เราวางใจ สบายใจ และอุ่นใจได้อย่างเต็มที่ แม้ไม่มีเวลาดูแลผู้ป่วยติดเตียงด้วยตัวเองก็ตาม
Nest Nursing Home ศูนย์ดูแลผู้สูงอายุครบวงจร ดูแลคนที่คุณรักด้วยความเข้าใจ
การดูแลผู้ป่วยติดเตียงต้องใช้ความรู้ความชำนาญ ความอดทน และความเอาใจใส่อย่างมาก เพราะผู้ป่วยแต่ละรายก็ต้องการการดูแลแตกต่างกันออกไป เพื่อดูแลทั้งร่างกาย จิตใจ และคุณภาพชีวิตของผู้ป่วย ดังนั้นหากครอบครัวใดต้องการแบ่งเบาภาระการดูแลผู้ป่วยติดเตียง Nest Nursing Home ขอเป็นทางเลือกให้กับการดูแลคนที่คุณรักด้วยความรู้ ความเข้าใจ จากผู้ดูแลมืออาชีพที่มีประสบการณ์สูงด้านการดูแลผู้สูงอายุและผู้ป่วยติดเตียง ให้คำปรึกษา วางแผนแนวทางการดูแลผู้สูงอายุและดูแลผู้ป่วยติดเตียงเพื่อให้เหมาะสมกับความต้องการของผู้ป่วยแต่ละคนมากที่สุด เพื่อให้ผู้สูงอายุ ผู้ป่วยติดเตียงและครอบครัว ได้รับการเยียวยาอย่างเหมาะสมทั้งร่างกายและจิตใจ ไม่เครียด และยังเพิ่มคุณภาพชีวิตที่ดีให้กับผู้ป่วยและครอบครัวอีกด้วย